Hemen zaude: Hasiera Euskal kultura Bertsularitza Bertsuaren arauak

Bertsuaren arauak

Bat-bateko bertsuaren sorkuntzaren prozesuak doinua, neurria, errima baina oroz gainetik proposaturiko gaia zehazki lantzea eskatzen du.

"Bat-bateko bertsolaritza: gakoak eta azterbideak", Joxerra Garzia, Andoni Egaña eta Jon Sarasuaren liburan irakur dezake: "Paradoxa badirudi ere, bat-batean aritzea oso ongi planifikaturiko ekintza da bertsolariaren kasuan. Aldez aurretik trebatu da une jakin batean sor daitezkeen antzeko egoeren aurrean bat-bateko erantzun bat emateko. Bat-bateko bertsogintzaren arauak bereganatu ditu oso (doinuak, errimak, neurriak…) eta bereganatze horren ondorioz zenbait arau galera eta zailtasun gertatu beharrean, askeago sortu ahal izateko erabiliko ditu. Ohitu da inguruko orori begia eta belarria itsasten, ikusia eta entzuna buruan gorde eta buruan ordenatzen, bat-batean aritu behar duen unean baliagarri gerta dakion".

Maialen Lujanbio eta Xabier Amuriza
Maialen Lujanbio eta Xabier Amuriza (cc by-sa Roberto Awa Nari)

Sorkuntzaren estrategia eta teknika

Bertsulariak gai bat entzutearekin bere burua lanean jarriko du lehenik bertsuaren bukaerari pentsatuz. Kolpea emaiten du azken hitza botatzean. Hor aurkitzen da bertsuaren eraikiduraren berezitasuna eta arte honen aparteko estrategia.

Bertsugintzaren gutxieneko arau teknikoak hauxe dira : kantatzen, errimatzen eta neurtzen jakitea. Gehienik erabilitako formak bertsuaren metrikaren eta erritmoaren ikuspuntutik erakutsiko ditugu. Ezinezkoa da erritmoaren hautatzea doinuarekin.

Ildo honi datxikola, beste bi inprobisatzaile mota aipatzea merezi du:

Iparraldeko bertsularitza munduko eragileak

Xan Alkhat bertsularia - Bat-batekoan! (cc-by-sa Nahia Garat)

Bertsulari, gai-egile, gai-emaile, saio antolatze, lehiaketak eta txapelketak, bertsu eskolak eta baliabide zentroak, Euskal kultur erakundearen datubasean zerrendatuak.

Agenda
  • Bertso saioak
  • Bertsularitza
Bertsu saioa 2019/01/20
  • Ikuskizunak
  • Bertsularitza
  • Dantza
  • Ipuinak
  • Kantua
  • Musika
"Laida pilota" ikusgarria 2019/02/23
  • Ikuskizunak
  • Antzerkia
  • Bertsularitza
  • Dantza
  • Kantua
"Hiru zitxun" ikusgarria 2019/08/23
Gehiago…
Interneten
Mattinsalto eta Dilindan taldeen iritziak | 2018-12-05, bertsoa.eus

Tags:

Mattinsaltoak bertsoen gainetik garaipenera saltoka | 2018-12-04, Hitza

Abenduaren 1ean iragan zen Baigorrin, taldekako Xilaba bertso finala, Mattin Salto eta Dilindan taldeen artean. Hots, Aitor Servier, Ellande Alfaro, Xumai Murua, Pantxika Solorzano eta parean Ortzi Idoate, Hodei Renteria, Amets Arzallus, Nahia Sasco eta Xan Berterretxerekin. Mattin Saltoek zuten finala irabazi.

Tags:

Dilindan taldeak Mattin Saltori jantzi dio Taldekako Xilabako txapela | Argia, 2018-12-03

Maddi Sarasuaren artikulu zoragarrian irakur itzazue bereziki Aitor Servier azkaindarrak eman bertsuak.

Tags:

Gehiago…